Na terugtrekken van militairen weigert VS nu ook Tomahawk-raketten naar Duitsland te sturen: "Gevolg van grote tekorten"
In dit artikel:
De Verenigde Staten zullen naar alle waarschijnlijkheid de beloofde Tomahawk-langeafstandswapens niet in Duitsland stationeren. Dat heeft bondskanselier Friedrich Merz gezegd: de levering is nog formeel niet afgeblazen, maar lijkt op dit moment "zeer onwaarschijnlijk". Volgens Berlijn komt dat niet door zijn recente woordenwisseling met president Donald Trump, maar doordat de VS zelf een tekort aan raketten heeft en strategische prioriteiten intern hebben verlegd.
Achtergrond: de regering-Biden had in 2024 toegezegd vanaf 2026 langeafstandswapens, waaronder Tomahawk-kruisvluchten, in Duitsland te plaatsen — de eerste keer sinds de Koude Oorlog dat zulke systemen op Duitse bodem zouden komen, bedoeld om Rusland af te schrikken. Kort daarvoor kondigde Trump aan circa 5.000 Amerikaanse militairen uit Duitsland terug te trekken na een publieke ruzie met Merz. Hoewel Merz die terugtrekking en het uitblijven van de raketten los van elkaar plaatst, ziet de onafhankelijk denktank Council on Foreign Relations (CFR) de stap als een verontrustend signaal voor de Europese afschrikking.
Tomahawk-raketten hebben een bereik van ongeveer 2.500 kilometer en zouden de NAVO’s langeafstandscapaciteiten flink versterken. Zonder die systemen bestaat het risico op een gat in de Europese defensie‑capaciteit richting Rusland. Dat is extra gevoelig omdat Duitsland juist fors in defensie investeert: Berlijn streeft ernaar de NAVO-richtlijn van 3,5% van het bbp al in 2029 te halen — jaren eerder dan verplicht — en levert een grote bijdrage aan de steun aan Oekraïne.
In de VS wordt de beslissing kritisch ontvangen. Voorzitters van de Armed Services Committees waarschuwden dat troepentrekkingen en grote wijzigingen in Europa niet zonder overleg met het Congres en bondgenoten moeten plaatsvinden, en stelden dat krachten beter naar het oosten verplaatst kunnen worden om afschrikking te behouden.
De kernreden voor het uitstel of de afstel van leveringen ligt in uitgeputte Amerikaanse munitievoorraden na inzet in het conflict met Iran. Analyses — onder meer geciteerd door CNN en het CSIS — tonen dat aanzienlijke delen van Amerikaanse luchtafweer- en precisie-raketten zijn afgevuurd, en dat het opbouwen van voorraden mogelijk nog drie tot vijf jaar kan duren ondanks inspanningen om de productie op te voeren. Binnen de Amerikaanse politiek is daarover verdeeldheid: sommige beleidsmakers waarschuwen en maken zich zorgen, terwijl defensietop benadrukt dat voorraden op orde zijn.
Die tekorten raken ook Europa direct: veel Europese luchtverdedigings- en raketsystemen (Patriot, HIMARS, NASAMS) gebruiken Amerikaanse munitie. Tekorten in Washington veroorzaken al vertragingen bij leveringen en munitie‑aanvulling voor Europese en Oekraïense systemen. Europese leiders kozen de afgelopen jaren vaak voor Amerikaanse kant-en-klare systemen omdat die snel inzetbaar en kostenefficiënt leken, maar de huidige situatie dwingt mogelijk tot heroverweging van die afhankelijkheid.
CFR concludeert dat de combinatie van troepentrekkingen, politieke spanningen en materiële tekorten de geloofwaardigheid van de Amerikaanse afschrikking in Europa ondermijnt en Europese bondgenoten kwetsbaarder maakt tegenover Russische dreiging.